Erftransformaties

Vanuit het project Erftransformaties organiseerde AtelierOverijssel in november 2006 de manifestatie Levende Erven over transformaties van boerenerven. 125 Vertegenwoordigers van uiteenlopende partijen die bij de vernieuwing van het buitengebied betrokken zijn, kwamen hiervoor naar verschillende huizen op Erf Dunnewind in Varsen (Ommen). Aan de hand van tien actuele cases hebben de deelnemers een aantal ruimtelijke kwaliteitsverbeteringen benoemd, die door middel van transformatie van boerenerven kunnen worden bereikt. Ook zijn suggesties gedaan voor het stimuleren en borgen van die kwaliteitsverbeteringen in de praktijk. Samen bieden zij lessen voor bestaande plannen en toekomstige erftransformaties. In lijn met de aanbevelingen bereid de provincie Overijssel momenteel het experiment voor met een Kwaliteitsdesk Levende Erven in Noordoost-Twente.

Er zijn duizenden erven in Overijssel. Ze worden wel het ‘DNA van het landelijk gebied’ genoemd. Ze bepalen in belangrijke mate het aanzien van het landschap. Een erf gaat een directe relatie aan met het omliggend landschap. Elk landschap heeft van oudsher zijn eigen erftype.

Op dit moment is de dynamiek op de erven groot: aanzien, omvang, gebruik en betekenis veranderen in rap tempo. Stapels aanvragen voor verbouwingen, sloop-nieuwbouw en herinrichting komen binnen bij gemeenten, provincie en rentmeesters. Uiteenlopend beleid en diverse regelingen (Rood voor Rood, Vrijkomende Agrarische Bebouwing, Reanimatie Erfgoed) proberen de veranderingen in goede banen te leiden. De focus van de manifestatie lag op de erven waar het agrarische gebruik geheel of gedeeltelijk wordt beëindigd en een nieuw type gebruik aan de orde is.

De manifestatie

Het atelierproject erftransformaties was erop gericht de diverse invalshoeken en betrokken partijen bijeen te brengen, de balans op te maken en een impuls te geven aan ruimtelijke kwaliteitsverbetering van lopende en nieuwe initiatieven.

Het hoogtepunt van het project werd gevormd door de manifestatie Levende Erven: een denk-, werk- en doe- dag op 29 november 2006 voor direct betrokkenen zoals agrariërs, ambtenaren van gemeenten en provincie, makelaars, financiële adviseurs, rentmeesters, ontwikkelaars, corporaties, architecten en landschapsarchitecten. Een veelkleurig gezelschap. Allen bezig om na te denken over de herinrichting van het Overijsselse landelijke gebied.

Conclusies

De bij de manifestatie geformuleerde basiskwaliteiten en aanbevelingen zijn met uiteenlopende illustraties en voorbeelden gebundeld in het cahier ‘Levende Erven – manifest[atie] over ruimtelijke kwaliteit op erven in verandering’. Het cahier is hier als PDF te downloaden. Daarnaast hebben we de belangrijkste conclusies op een rij gezet. LEES VERDER >>

Download het Cahier ‘Levende Erven’ (PDF, deel1)
Download het Cahier ‘Levende Erven’ (PDF, deel2)