Voor het Vechtdal is vanuit AtelierOverijssel een reeks van kansen in beeld gebracht met grote onderlinge samenhang en ruimtelijke kwaliteit als uitgangspunt. De opzet was niet de ontwikkeling van een afgerond vlakdekkend plan, maar een verleidend perspectief waar gemeenten, waterschappen, Vechtdalondernemers en andere betrokkenen zelf mee verder kunnen. De studie moet dienen als gemeenschappelijk perspectief voor de uitvoeringsprojecten van diverse partijen. De provincie Overijssel heeft inmiddels het voortouw genomen om het gedachtegoed van de Levende Vecht verder te brengen en werkt aan een toekomstvisie voor de Vecht. De toekomstvisie krijgt vorm in een planproces waarin alle belanghebbende partijen betrokken zijn.
De vechtstudie was gericht op het Nederlandse deel van de Vecht, van de grens
tot aan Zwolle. Hier verbindt De Vecht de plaatsen Gramsbergen, Hardenberg,
Mariënberg, Ommen, Dalfsen en Zwolle. Het Vechtdal biedt één
van de mooiste landschappen van Nederland. Het is levend landschap, waar
allerlei ontwikkelingen op het gebied van wonen, werken, recreatie en
waterhuishouding om inpassing vragen. Steeds ontbrak een gezamenlijke
ruimtelijke ambitie die alle ontwikkelingen richting kan geven. De dynamiek
vroeg om een visie op ruimtelijke kwaliteit in het Vechtdal.
De ideeën
voor de vechtstudie zijn verzameld tijdens werkateliers en deelonderzoeken en
vervolgens vastgelegd in een verbindende visie.
Vechtdalperspectief
Om te zorgen voor meer samenhang tussen de verschillende initiatieven in het
Vechtdal, pleit de studie voor programmamanagement met de Levende Vecht als gezamenlijk perspectief. Niet
in de vorm van een vastomlijnd plan, maar als gezamenlijk Vechtdalperspectief.
Hierin formuleren de betrokken partijen (ondernemers, overheden, waterschappen,
natuurbeheerders) in globale termen een vooruitzicht. Vervolgens worden
lopende en nieuwe programma’s, initiatieven en projecten in het licht van
dat perspectief geplaatst en waar nodig bijgesteld.
Recreatie
Voor het Vechtdal zijn vier recreatieve profielen ontwikkeld, die iets zeggen over de aard en opbouw van het landschap, de gebruiksintensiteit en over de aard en de omvang van de voorzieningen die ze (kunnen) herbergen. Het idee hierachter is dat alle gebruikersgroepen optimaal worden bediend en dat bezoekersintensiteiten worden ‘gezoneerd’ (robuuste gebieden dragen intensief gebruik, fragiele gebieden kennen extensief gebruik). Het regisseert rust en drukte.
Economische kansen
De levende Vecht biedt economische kansen voor boeren (nieuwe grootschalige combinaties van landbouw en natuur), recreatieondernemingen, voor wonen aan het water, ‘voorzieningen voor de doelgroep van koopkrachtige 50-plussers’ en voor nieuwe zorg-concepten.
Financiering
In veel bestaande plannen voor het Vechtdal ligt de nadruk op financiering door de overheid. Toch zijn er volgens de studie ook volop mogelijkheden voor investeringen vanuit het bedrijfsleven. Daarvoor wordt een organisatiemodel geadviseerd dat baten en kosten in één hand houd zodat op de juiste schaal geïnvesteerd kan worden, in lijn met het perspectief en zodat herinvestering van verdiensten kan plaatsvinden.
Bouwen aan de Vecht
Ook zijn er mogelijkheden voor nieuwe bebouwing langs de Vecht. De inzet is het naar de Vecht toekeren van het gezicht van de kernen. Het landschap kan nieuwe ontwikkelingen ‘opvangen’, mits deze goed worden ingepast. Ze kunnen hechten aan de omgeving door het gebruik van bestaande bouwtradities of een transformatie daarvan. De halfnatuurlijke Vecht levert daarbij een aantal interessante plekken op voor nieuwbouw, zoals de buitenbochten van de rivier.
Aanbevelingen
Ook doet AtelierOverijssel een aantal aanbevelingen om de geschetste ambities waar te maken.
Betrokkenen
In het projectteam zaten vertegenwoordigers van AtelierOverijssel, Provincie
Overijssel, Landschap Overijssel, Kunst & Cultuur Overijssel en de Dienst
Landelijk Gebied. Er was een klankbordgroep met vertegenwoordigers van de
gemeente Hardenberg, Gemeente Ommen, Waterschap Velt en Vecht, VVV Kampen Zwolle
Overijssels Vechtdal, Landgoed Vilsteren, Staatsbosbeheer en een biologisch
melkveebedrijf. Deelonderzoeken zijn uitgevoerd door zes ontwerp- en
adviesbureaus.
Download hier de eindpublicatie 'Levende Vecht' als
PDF (16MB).
